GenelYENİ GÜN ARAŞTIRMA: Burdur’da 93 yılda 48 Vali

3 sene ago

1 Haziran 2016 tarihinde yayımlanan Valiler kararnamesiyle Burdur Valiliği görevine atanan Şerif Yılmaz, önceki gün ilimize gelerek yeni görevine başladı. Vali Yılmaz Burdur’un 48’inci Valisi. Önümüzdeki 4 ay sonra Cumhuriyetin 93’üncü yaşına erişeceği dikkate alındığında; 93 yılda 48 Vali ataması demek; ilimizde görev yapan Valilerin ortalama iki yıl süreyle Burdur’da bulunduğu anlamına geliyor.

Valilerin görev süreleri, uzun zamandır Burdur’da tartışılan, sıkça dile getirilen konu başlıklarından biri… Elbette; Vali görevlendirmeleri ülkemizde iktidarların siyasi bir tercihi, kullandıkları bir tasarruf. Bu geçmişte de böyle idi, günümüzde de böyle. Halkın oylarıyla işbaşına gelen iktidarlar belli sürelerde Vali atamalarıyla takdir haklarını kullanıyor.

Burdur’da Vali tayinlerinde kamuoyunda öne çıkan gelişmeler belli dönemlere göre farklılık gösterse de (bir dönem 90’lı yıllarda yaşlı Vali polemiği vardı- emekli Vali polemiği gündemde idi) ortak nokta Valilerin görev süreleri oluyor. Artık; ortalama istatistiki değer olmaktan çıkarak rutin bir uygulama gibi kanıksanan iki yıllık görev sürelerinin Burdur’da Valiler için ne kadar yeterli olduğu, iki yılın yetmediği, özellikle de Burdur gibi gelişme arzusu taşıyan vilayetlerde Valilerin daha uzun süre görev yapmaları gerektiği konusunda Burdur kamuoyu hemfikir… (Vali’nin ilk yılı şehri tanımasıyla geçiyor, ikinci yıl ise öncelikleri belirliyor, tam çalışma ivmesini yakalıyor, rotasyona uğruyor lafı, Burdur’da son yıllarda en sıkça tekrarlanan klişe bir sözcük haline geldi)

Cumhuriyet’in kurulmasıyla birlikte il olma onuruyla taçlanan Burdur’da, Valilerin görev sürelerini ele alan bu özel çalışmada 48 Valinin görev sürelerini dönemlere ayırarak hatırlatmak istedik.

93 yıllık süreci hatta Burdur’un ilk Valisi olan Sefa Apaydın’ın göreve başlama tarihini 30.11.1921 olarak dikkate aldığımızda aradan geçen 95 yıllık süreyi kabaca kuruluş dönemi, tek parti dönemi, DP iktidarı dönemi, 60-80 arası, 12 Eylül sonrası ANAP dönemi, 90’lı yıllar ve AK Parti iktidarları dönemi diye kabaca yedi’ye ayırmak mümkün…

Cumhuriyet’in kuruluşunda görev yapan Valilerin genelde bir ile iki yıl arasında görev yaptıkları dikkat çekerken, iki Vali’nin öldürülen Hazım Bey ile Abdülak Savaş’ın dörder yılı aşan hizmet süreleri var. Atatürk’ün vefatından sonraki süreçte CHP’nin tek parti iktidarı olduğu süreçte de Burdur’da Valiler ortalama iki yıl süreyle görev yapmış. 1923-1950 yılları arasında Burdur’da 14 Vali görev yaptı.

Sefa Apaydın (30.11.1921-22.09.1923)

Faik Üstün (01.01.1924- 01.01.1925)

Mahmut Celal Berker (01.01.1925-01.01.1927)

Süreyya Yurdakul (01.12.1928-17.10.1929)

Hazım Bey (26.11.1929-08.09.1934)

Saip Okay (08.09.1934-28.06.1935)

Abdülak Savaş (18.07.1935-11.09.1939)

Sadri Akay (22.09.1939-14.04.1942)

Haluk Nihat Pepeyi (27.04.1942-01.11.1942)

Kamuran Çuhruk (03.11.1942-12.04.1944)

Nuri Atay (29.04.1944-16.07.1945)

Rebii Karatekin (14.07.1945-10.09.1947)

Feyyaz Bosut (06.09.1947-22.07-1949)

Şevket Özenalp (16.07.1949-13.06.1950)

1950 yılında çok partili hayata geçiş Demokrat Parti’nin iktidara gelmesiyle birlikte on yıllık süreçte de 27 Mayıs ihtilaline kadar Valiler Burdur’da bir yıl ya da iki yıl süreyle görev yaptı. DP döneminde ilimize toplam 8 Vali ataması yapılmış, Enver Saatçıgil ve Turan Kapanlı gibi öne çıkan Valiler var.

Ali Eşref Erkut (26.09.1950-11.05.1951)

Rauf İnan (21.05.1951-03.07.1953),

Enver Saatçıgil (07.07.1953-18.04.1955)

Fevzi Hamurculu (24.04.1955-21.06.1956)

M. Ali Çeltik (16.07.1956-29.12.1957)

Turan Kapanlı (30.12.1957-19.10.1959)

Ruhi Çalışlar (31.10.1959-14.06.1960)

Ziya Önder (14.06.1960-23.10.1961)

27 Mayıs 60 askeri darbesinden sonra 12 Eylül 80’e kadar uzanan 20 yıllık süreçte ise; Burdur’da Valilerin görev sürelerinin Cumhuriyetin ilk yılları, tek parti ve DP dönemine göre biraz daha uzun olduğu görülüyor. 3 yıl, 4 yıl görev yapan Valiler bulunuyor. Vefik Kitapçıgil, Şevket Güres gibi öne çıkan Valiler üç yıl, yine dönemin efsane Valilerinden Ömer Naci Bozkurt ise, Burdur’da 4 yıl boyunca görev yaptı. 1961 ile 1980 yılları arasında Burdur’da 9 Vali görev yaptı.

Sadi Kasım Süer (15.12.1961-08.07.1963)

Vefik Kitapçıgil (18.07.1963-21.01.1966)

Şevket Güres (03.02.1966-16.09.1970)

Eşref Ayhan (19.09.1970-19.06.1971)

Ömer Naci Bozkurt (04.07.1971-21.06.1975)

M. Necat Eldem (21.07.1975-15.02.1978)

İhsan Dede (15.02.1978-04.04.1978-Burdur’da en kısa süreyle görev yapan Vali toplam 2 ay)

A. Kemal Yalçın (10.04.1978-09.12.1979)

M. Recai Tosyalı (1980)

12 Eylül 1980 askeri darbesi ve ANAP iktidarları döneminde 1991 yılına kadar ise; Burdur’da Valilerin üçer yıl görev yaptıkları dikkat çekiyor. Bu süreçte Burdur’da 5 Vali ataması yapıldı.

Ali İhsan Utku (26.06.1981-26.04.1984)

M. Nermi Alyanak (01.05.1984-07.06.1985)

İsmail Günindi (24.06.1985-05.08.1988)

Memduh Oğuz (15.08.1988-20.08.1991)

M. Bahrettin Demirer (20.08.1991-29.01.1992)

90’lı yıllar koalisyonlar döneminde ise, DYP-SHP koalisyonu ile başlayan daha sonra ise DYP-CHP, Ana-yol, Refah-yol, DSP azınlık hükümeti ve DSP-MHP ve ANAP koalisyon hükümetlerinin yer aldığı 11 yıllık süreçte ise; Burdur’da toplam 6 Vali görev yaptı. Tosyalı haricinde diğer Valilerin bir ya da ik yıl görev yaptığı görülüyor.

M. Recai Tosyalı (12 Eylül 1980 ihtilalinde görevden alınan Tosyalı 12 yıl sonra yeniden ilimize Vali atandı, 4 yıl görev yaptı. 21.02.1992-17.04.1996)

Erhan Tanju (19.04.1996-12.11.1997)

Süleyman Oğuz (12.11.1997-14.01.1999)

Necati Develioğlu (04.02.1999-01.03.2000)

Kaya Uyar (28.04.2000-08.08.2000-ilimizde iki defa Valilik yaptı)

Kadir Koçdemir (09.08.2000-06.02.2003)

Ve son 14 yıllık süreç. 3 Kasım 2002 genel seçimlerinden bu yana iktidarda olan AK Parti iktidarı döneminde ilimizde gerçekleşen Vali görevlendirmeleri. İlimizde AK Parti iktidarları dönemindeki Vali atamalarını da aslında kendi içinde ikiye ayırabiliriz. 2003 ile 2008 arasındaki süreç ve 2008’den günümüze kadar olan dönem.

AK Parti iktidarlarında Burdur’da 14 yılda, son tayin ile birlikte 7 Vali ataması yapıldı. 2003 ile 2008 yılları arasında iki Vali görev yaptı. Rasih Özbek iki kez ve Can Direkçi ilimizde Valilik vazifesini yürüten isimler oldu.

M. Rasih Özbek (10.02.2003-18.12.2003, 05.06.2006-08.05.2008)

Can Direkçi (22.12.2003-02.06.2006)

2008’den sonraki dilimde ise, ilimizde günümüze kadar 4 Vali görev yaptı. Burdur’da görev yapan son 4 Vali’nin de görev süresi iki yıl oldu.

İbrahim Özçimen (12.05.2008-11.05.2010)

Süleyman Tapsız (01.06.2010-10.08.2012)

Nurettin Yılmaz (24.08.2012-09.06.2014)

Hasan Kürklü (12.06.2014-16.06.2016)

17 Haziran 2016 tarihinde Şerif Yılmaz Burdur’da görevine başlayan 48’inci Vali oldu.

Kodlama : SadeMedia Interactive