ÇevreİlçeManşetYEŞİLOVA NİYAZLAR’DAKİ YENİ KROM MADENİNE ‘HAYIR’ EYLEMİ!

4 sene ago

İlimiz Yeşilova ilçesinde bulunan iki krom madeninden sonra üçüncü krom madeninin açılması bir grup tarafından protesto edildi.Önceki gün Yeşilova ilçesine bağlı Niyazlar köyünde üçüncü bir krom madeni açılmak istenmesi. Antalya, Isparta, Burdur, Denizli, Kaş Platformu Üyeleri (A Platformu) tarafından protesto edildi.Yeşilova Cumhuriyet  Meydanı’nda toplanan grup üyeleri ile Niyazlar Köyü’nden bazı vatandaşlar  ellerinde pankart ve dövizler taşıyarak slogan attı.

Platform sözcüsü Hediye Gündüz, Burdur’un Yeşilova ilçesi Niyazlar Köyü sınırlarında 2 adet krom madeni çalışmakta, 3. ocak ise açılmak istenmektedir. Niyazlar Köyü sınırındaki  Krom maden ocağı, Yeşilova İlçesinin içme suyunun ana su kaynağı olan, Bördelikte’dir. Bördelik Değirmendere’sinin de ana su kaynağıdır. Niyazlar Köy merkezine yaklaşık 4 km. mesafededir. Bu ocağın öğütme tesisi ise Niyazlar Köyü içinde, köy merkezine 1 km mesafededir. Aşırı toz çıkaran bu tesis Yeşilova Göletini besleyen Değirmenderesi Çayı sularının direk olarak üzerindedir ve tozlar çaya karışmaktadır.  Krom maden ocağı, Niyazlar Köyü Daralanı Mevkinde köy merkezine 2 km mesafede çalışmaktadır. Basamaklı üretim-açık üretim yapan ocakta, derinlik 100 metreye yaklaşmaktadır. Ocakta dev maden çukuru oluşmuştur ve çıkan tozlardan Niyazlar Köyü etkilenmektedir. Ocağın yakınındaki ardıç ağaçları ise kurumuştur.” dedi.

Çalışan Ocakların bölgeye verdiği zararların çok fazla olduğunu belirten Gündüz “Şirket, çayın ana yatağını değiştirerek, sistemden ayırmak istemişse de, yığılmış rusubat çayın kenarından gölete akmaya devam etmektedir. D.S.İ. dahil, hiçbir kurum ve makam, çayın yerini, tabii yatağından öteleyemez. Şirket çıkan rusubatı, maden çıkarma sahasının boşalan alanlarını doldurmak için geri taşımak yerine, çay kenarına yığarak, çayın gölete taşımasını sağlamaktadır. Krom madeni öğütülürken aşırı derecede toz çıkmaktadır” ifadelerini kullandı.

GÜRÜLTÜ KİRLİLİĞİ

“Maden öğütülürken kırma konkosörlerinden aşırı ses çıkmakta, gürültü kirliliği olmaktadır” diyen Gündüz şunları söyledi; “Krom madeni öğütülürken kırma konkosörlerinden aşırı ses çıkmakta, çıkan ses ile geceleri uyumak mümkün olamamaktadır. Konkosörlerin etrafı ses bariyerleri ile kapatılması gerekirken kapatılmamıştır. Yukarıdaki bahsedilen bütün zararlara, işyerinde çalışan  işçiler de tabidir. Köylülerin başına gelen bu sorunlar kader değil, kamu görevlilerinin görevlerini yönetmeliklere uygun yapmamsından da kaynaklanmaktadır” şeklinde konuştu.

Yeşilova İlçesi 110.860 dekar sulu ve 208.005 dekar kuru olmak üzere toplam 318.865 dekar tarım arazisine sahip olup bunun 302.855 dekarında tarla ziraatı, 7.760 dekarında sebzecilik, 5.710 dekarında meyvecilik yapılmakta ve 2.540 dekarı da nadas olarak kullanılmaktadır. Büyükbaş hayvancılık yapılmaktadır süt verimi yüksektir. Günlük olarak ilçe merkezi ve köylerinin toplam aylık süt üretim kapasitesi 35-40 ton arasıdır. Yeşilova’da tarımsal sulama amaçlı yapılan göleti doldurmaktadır. Burdur seçimini çoktan yapmış, Tarım ve Hayvancılıkta yerini belirlemiştir; tarım şehrine madeni dayatmak, halkın geçim kaynaklarını ve de geleceğini yoketmektir” şeklinde konuştu.

Gündüz’ün konuşmasının ardından gruptakiler Yeşilova Yeşildir yeşil kalacak, Niyazlar Bizimdir bizim kalacak, Niyazlar’da Krom Madenine Hayır, Susma sustukça sıra sana gelecek gibi sloganlar attı. Daha sonra  Üç Beş Ağaç Kervanı isimli grup, çevreyle ilgili şarkılar seslendirdi ve pandomim gösterisi sundu.

Yeşilovalılar Niyazlar Köylüleri A, Platformu Temsilcisi tarafından yapılan açıklamanın tam metni şöyle:

“Burdur ili , Yeşilova ilçesi ve ilçeye bağlı Niyazlar Köyü sınırlarında 2 adet krom madeni çalışmakta, 3. ocak ise açılmak istenmektedir.

Niyazlar Köyü sınırındaki;

  1. Krom maden ocağı, Yeşilova İlçesinin içme suyunun ana su kaynağı olan, Bördelikte’dir. Bördelik Değirmendere’sinin de ana su kaynağıdır. Niyazlar Köy merkezine yaklaşık 4 km. mesafededir. Ocak Burdur Krom şirketine aittir.

Bu ocağın öğütme tesisi ise Niyazlar Köyü içinde, köy merkezine 1 km mesafededir. Aşırı toz çıkaran bu tesis Yeşilova Göletini besleyen Değirmenderesi Çayı sularının direk olarak üzerindedir ve tozlar çaya karışmaktadır

  1. Krom maden ocağı, Niyazlar Köyü Daralanı Mevkinde köy merkezine 2 km mesafede çalışmaktadır.

Basamaklı üretim-açık üretim yapan ocakta, derinlik 100 metreye yaklaşmaktadır. Ocakta dev maden çukuru oluşmuştur ve çıkan tozlardan Niyazlar Köyü etkilenmektedir. Ocağın yakınındaki ardıç ağaçları ise kurumuştur.

  1. Ocak ise, yine Niyazlar Köyü Kuzupınarı Mevkiinde açılmak istenmektedir. Burası Niyazlar Köyü içinde Türbesi bulunan ve Kutsal yer olan Niyazi Baba’nın konakladığı yerdir ve çevresi ve dört bir yanı karaçam ormanlarıyla kaplı bu alan halen piknik alanıdr. Buradaki ocağı da yine Burdur Krom açmak istemektedir.

Çalışan ocakların bölgeye verdiği zararlar çok fazladır:

1- DOĞAYA VE DOĞAL DEĞERLERE VERDİĞİ ZARARLAR

Yeşilova İlçesi içme suyu ana su kaynağına zarar vermektedirYeşilova İlçesinin içme suyunun ana su kaynağı, Bördelikte’dir. Bu kaynağın tam üzerinde krom madeni ocaklarının olması direk olarak içme su kaynağına zarar vermektir. Bu kaynak Su kaynaklarını koruma kanununa göre korunması gereken kaynaktır. Küresel ısınma ve iklim değişikliği söz konusun olunca, en büyük koruma tedbirleri su kaynaklarında olmalıdır. Maden öğütme şantiyesi, Değirmenderesi Göletini besliyen çayın üstüne kurulmuşturMaden öğütme şantiyesi, Yeşilova Ovasını sulamak için yapılan Değirmenderesi Göletini besliyen çayın üstüne kurulmuştur. Öğütme ve yıkama atıkları çay kenarına yığılarak, rusubatı gölete göndermektedir. Bu konu DSİ Isparta Bölge Müdürlüğüne ve Çevre İl Müdürlüğüne sürekli olarak bildirilmesine ramen halen hiçbir tedbir alınmamış olup, gölet, rusubatla dolmaya devam etmektedir. Gölete dolan yıkanmış maden suyunun ve atıklarının tarlaları çoraklaştırma özelliği vardır.

Atık su tekrar kullanılması gerekirken, çaya salınmaktadır. Maden yıkandığı zaman, atık su dinlendirme havuzlarından tekrar kullanılmak üzere yukarı basılacağı yerde, su direk çaya salınmaktadır.Şirket, çayın ana yatağını değiştirmiştir Şirket, çayın ana yatağını değiştirerek, sistemden ayırmak istemişse de, yığılmış rusubat çayın kenarından gölete akmaya devem etmektedir. D.S.İ. dahil, hiçbir kurum ve makam, çayın yerini, tabii yatağından öteleyemez. Şirket çıkan rusubatı, maden çıkarma sahasının boşalan alanlarını doldurmak için geri taşımak yerine, çay kenarına yığarak, çayın gölete taşımasını sağlamaktadır. Krom madeni öğütülürken aşırı derecede toz çıkmaktadırKrom madeni öğütülürken aşırı derecede toz çıkmakta, bu toz rüzgarın esme yönüne göre Yeşilova, Değirmen Köyü, Kayadibi ve Niyazlar Köylerine kadar ulaşmaktadır. Son senelerde ölümlerin % 70 akciğer kanserindendir. Öğütme tesisinin göleti besliyen çaydan kaldırılması gerekmektedir veya çubuklu döner değirmenlerde öğütülmesi gerekmektedir.Bu toz, insanlar dahil bütün canlılar için zararlı ve ölümcüldür. Bu toz yemyeşil ormanların üzerine kabus gibi çökmüştür. Özellikle ardıç ağaçlarında kuruma oranı % 15’i bulmuştur.Madeni öğütülürken kırma konkosörlerinden aşırı ses çıkmakta, gürültü kirliliği olmaktadırKrom madeni öğütülürken kırma konkosörlerinden aşırı ses çıkmakta, çıkan ses ile geceleri uyumak mümkün olamamaktadır. Konkosörlerin etrafı ses bariyerleri ile kapatılması gerekirken kapatılmamıştır. Yukarıdaki bahsedilen bütün zararlara, işyerinde çalışan işçiler de tabidir.

Köylülerin başına gelen bu sorunlar kader değil, kamu görevlilerinin görevlerini yönetmeliklere uygun yapmamasından da kaynaklanmaktadır. Köy yolları bozulmuşturKöy yollarında madenciler çalışmaya başladığından bu yana, 60-70’er tonluk maden kamyonları, turizmin henüz baharında olan kayak merkezi ve çevresindeki ulaşımı sağlıyan yolu çok kötü bozmuştur. Yeşilova’nın yürüyüş yolu olan ve yirmi tonluk araçların geçebileceği özelliğe sahip yollar perişan olmuştur. Karaçam Ormana zarar vermektedirBölgede yeraltı sularının ve sağlıklı yağmurun garantisi durumundaki Karaçam ormanı, krom maden ocaklarının tehditi altındadır. Bu ağaçları daha çok kıyı bölgelerinin yukarı kesimlerinde saf ya da karışık ormanlar kurar, hatta step bölgelerine kadar sokulur. Türkiye’de 2.527.685 hektar saf karaçam ormanı bulunmaktadır. Fotosentezle de hayatta kalabildiği gibi yağmur sularından da takviye alır.

Maden şirketinin el değiştirmesi sorunları daha da arttırmakta atıklar çevre sağlığını bozmaktadır Maden şirketi el değiştirdiği zaman, maden dairesi, a- Maden çıkarma sahalarında açılan ve işi bitmiş maden kuyularının öğütme yerindeki rusubatların geri taşınmış mı? b- Düzlenmiş ve ağaçlandırılmış mı?c- Çevre şartlarına uyulmuş mu? diye bir müfettiş gönderir ve eğer şartlar yerine getirilmemişse yatırdığı depozitesini geri vermez. Çıkan rusubat, göle doldurulmak yerine, açılan çukurlara doldurarak, sahayı eski haline getirmek kanuni olarak zorunludur.Buradaki şirketler sık sık el değiştirmekte ve her el değiştirdiğinde, bu çukurlar on yıl önceki gibi durmaktadır.

2 -TARIM VE HAYVANCILIĞA ZARAR VERMEKTEDİR

Yeşilova ve köylerinde tarım ve hayvancılığa zarar vermektedirYeşilova İlçesi 110.860 dekar sulu ve 208.005 dekar kuru olmak üzere toplam 318.865 dekar tarım arazisine sahip olup bunun 302.855 dekarında tarla ziraatı, 7.760 dekarında sebzecilik, 5.710 dekarında meyvecilik yapılmakta ve 2.540 dekarı da nadas olarak kullanılmaktadır.Büyükbaş hayvancılık yapılmaktadır süt verimi yüksektir. Günlük olarak ilçe merkezi ve köylerinin toplam aylık süt üretim kapasitesi 35-40 ton arasıdır.Yeşilova’da tarımsal sulama amaçlı yapılan göleti doldurmaktadırBölgenin tarımsal kapasitesinde kaynaklı olarak yapılan Yeşilova Değirmendere Göleti ve Sulaması; 1,3 milyon m2 depolamalı gölet ile Yeşilova İlçe Merkezi ve Kayadibi Köyüne ait toplam 1.730 dekar zirai arazi sulamaya açılmıştır. Devlet bütçesinden kaynak ayrılarak yapılan bu gölet, krom maden şirketlerinin rusubatı gölete akıtmasından dolayı dolacaktır.Burdur seçimini çoktan yapmış, TARIM VE HAYVANCILIK’ta yerini belirlemiştir; tarım şehrine madeni dayatmak, halkın geçim kaynaklarını ve de geleceğini yoketmektir.Burdur arazi varlığının toplamı 713-500 hektardır ve 43.100 aile tarımla uğraşmakla ve tarım işletmeleri, “Aile işletmeciliği” şeklindedir Tarımsal faaliyet alanı bakımından 6.465’i (% 15) bitkisel ürün yetiştirmekte, 6.465’i (% 15) hayvan yetiştiriciliği yapmakta ve 30.1701 (% 70) hem bitkisel ürün, hem de hayvan yetiştiriciliği işini yürütmektedirBunun da yüzde 37’sini meydana getiren tarım arazilerinin yüzde 21,3’ü 1.sınıf, yüzde 36,4’ü 2.sınıf ve 21,1’i 3.sınıf tarım arazisi durumundadır. Burdur’da 236.200 hektarlık tarım arazisinin 128 bin hektarı sulanabilir arazidir. Ancak halen, yüzde 42’lik bölümü sulanabilmektedir. Burdur’da, 133 bin büyükbaş, çoğunluğu keçi olmak üzere 177 bin adet küçükbaş hayvan bulunmaktadır.Türkiye genelinin 10 milyon büyükbaş ve 31 milyon küçükbaş hayvan varolduğu düşünülürse Burdur’un önemi ortaya çıkmaktadır.Burdur’daki hayvan varlığının, Türkiye genelinin yaklaşık ve süt üretiminin % 2,5 kadarına sahiptir. Burdur’da süt üretimi hızla artmaktadır ve yaklaşık 800 ton/gün süt üretilmektedir.Burdur-Yeşilova’da halkın % 98,5 tarımdan geçinmekte, maden en geçim sağlayan % 1,5 oranındadır.Bu oran Burdur’un tarım ve hayvancılık yapılan bir şehir olduğunu apaçık ortaya koymaktadır. Bu durum tarım ve hayvancılık yapılan alanların arasına, istediği gibi, pervazısza, heryere gelip ocak açılamaz. Bu ülkenin değerlerini böyle çarçur etmek, plansız, karma karışık ve de geleceği olmayan bir yöntemdir. Maden ocakları bir yöreye gelir 10 yıl gibi bir süre kalır, bölgeyi tarumar eder, yıkar ve yüzlerce, birlerce yıl üretim yapılamadığı için bu alanlar atıl kalır. İklim değişikliği Burdur gibi illerin tarımsal önemini arttırmaktadırİklim değişikliği ve küresel ısınmanın artması, özellikle Burdur gibi illerin gelecekte tarımsal üretim alanları merkezi olmasını kaçınılmaz kılacaktır. Türkiye’nin tarımsal üretim merkezi olan kıyı alanlarında aşırı sıcaklar yaşanacak olması nedeniyle tarım buralara gelecektir. Bu nedenle tarımsal karakterinin bozulmaması, ülke geleceği açısından önem taşımaktadır.

3- KÖYLÜLERE VE KÖYLÜLERİN SAĞLIĞINA ZARAR VERMEKTEDİR

Niyazlar’da ölümler akçiğer kanserinden olmaktadır. Krom madeni öğütülürken aşırı derecede toz çıkarmaktadır: Tıp biliminin yaptığı araştırmalara göre; solunum yoluyla organizmaya giren krom partikülleri akciğerde önce birikir. Burada depolanan krom partikülleri zaman içinde ve yavaşça dolaşım sistemine geçer ve vücuda dağılır. Tıp biliminin Kromun organizmada neden olabildiği etkileri şöyle sıralamıştır; – Krom, kuvvetli oksidan etkisi nedeniyle hücreleri parçalayabilir ve zarara uğratabilir. – VI değerli krom bileşikleri III değerli krom bileşiklerinden çok daha toksiktir ve bunlar ciltte hassasiyet yaratır, ciltte alerjik reaksiyon oluşturabilir veya yaraların oluşumuna yol açabilir.- Akciğerde biriken krom, bronş kanserine neden olabilir. Krom ve bileşikleriyle uzun süre çalışanlarda akciğer kanseri oranı, diğer toplum kesimi ile karşılaştırıldığında 100 – 1.000 kez daha fazla olduğu saptanmıştır. Bazı Krom IV bileşikleri kanserojendir. Akciğer kanserine neden olduğu bilinmektedir,

KUTSAL DEĞERLERE ZARAR VERMEKTEDİR

Niyazi Baba Türbesi yüzlerce yıllık kutsal mekandır. Niyazi Baba dergâhının (kültünün) bulunduğu Niyazlar köyü de, Burdur’un Yeşilova ilçesi merkezindeki en önemli Bektaşilik inancının sürdürüldüğü bir mekândır… Niyazi Baba buraya ilk gelen Bektaşi dervişidir. Yaklaşık 300-400 yıl önce Horasan’dan gelmiş olduğu söylenmektedir.

KÜLTÜREL DEĞERLERE VE TURİZME ZARAR VERMEKTEDİR

Turizm gelişme göstermektedir Bölgede kayak merkezi ve Salda gölünün olması, Burdur’un bu yöresinde yıllardır turizme olanak vermektedir. Ocakların olduğu yerden Salda gölü kuşbakışı olarak görülmekte, gölden de ocakların sahası görülmektedir. Madencilik doğal çevreyi tahrip eder.Çevre, bütün canlıların yaşam boyu ilişki ve etkileşim içinde bulunduğu sosyal, fiziksel ve kültürel ortamlar bütünüdür. Çevre sorunları evrensel sorunlar olup, tek başlarına ele alınmamaları gerekmektedir.Açık işletme madenciliğinden kaynaklanan toprak kayıpları ile, bitki örtüsü ve topoğrafyadaki değişimler, ekolojik dengenin bozulması, görsel kirlenme, verimlilik düşüşü, erozyon gibi olumsuz etkilere neden olmaktadır.Genel olarak bakıldığında her ocak sahasında, yok olan doğa ve canlıları, kesilmiş olan ve sayıları yüzbinlerden milyonlara varan yetişkin ağaçlar, kirlenmiş, kullanılamaz hale gelen yer altı ve yer üstü suları, çevre tarımcılığının-hayvancılığın, turizmin yok olması, milyon tonlara varan rusubat, ağır metalli toprak dağları. Bu saydığımız her türlü unsur, Niyazlar Köyü sınırlarındaki krom maden ocakları alanlarında da yaşanacak ve milyonlarca yılda oluşmuş ve insanlığa adeta lütuf gibi yiyecek ve yaşam olanağı sağlayan bu alanlar yok olacaktır. Bizler Burdur Yeşilova Niyazlar’da krom maden ocaklarının kapanmasını talep ediyoruz.”

 

 

Kodlama : SadeMedia Interactive