24 mayıs 2019'da yayınlanan bir habere göre Burdur’un Ağlasun ilçesindeki Sagalassos Antik Kenti'nde yürütülen kazı çalışmalarında bulunan iki iskeletin yüzü, modern teknolojinin gücüyle yeniden canlandırılmıştı. İsim bile verilen Sagalassoslu insanları sizlere tekrar hatırlatmak istedik ve bu içeriği sizin için düzenledik. Bakalım bundan yüzyıllar öncesinde Burdurlu insanların siması bugünkü simaları andırıyor mu...
Araştırmacılar, hem Romalı bir erkeğe (MS 3. yüzyıl başları) hem de Bizans dönemine ait 11.–13. yüzyıllarda yaşamış bir kadına ait kalıntılar üzerinden “Rhodon” ve “Eirènè” adlarını verdikleri dijital yüzler oluşturdu. İnsanların günlük yaşamını anlamaya yönelik bu çalışma, yalnızca görsel bir merak değil, tarihî gerçeklere ve sıradan insanların yaşamlarına ışık tutan bir adım olarak öne çıkıyor. Ekipler saç modeli, sakal ve kas yapıları gibi detayları dönemsel kaynaklara göre rekonstrüksiyonlara yansıttı.
Yüz rekonstrüksiyonu süreci tamamen dijital olarak gerçekleştirilirken Burdur Üniversitesi’nden ekip, kafataslarının 3D taramasını yapıp katman katman yüz modelini oluşturdu. Cilt, yağ ve kas tabakaları için hesaplamalar yaygın antropolojik ve anatomik verilere dayanarak hazırlandı. Ortaya çıkan dijital yüz prototipleri, gerçeğe yaklaşık yüzde 75 oranında yakın görünüyor. Bu hassas bilimsel işlem, tarihi karakterlere yeniden hayat vermeyi amaçlıyor.
Rhodon’un kalıntıları, iyi korunmuş bir tuğla mezar odasında bulundu ve orta sınıf bir aileden geldiği, yanında bulunan altın yaprak ve bronz yüzük gibi mezar eşyalarıyla anlaşıldı. Öte yandan Eirènè’nin mezarına ait bilgiler, daha sade Hıristiyan geleneklere uygun mezarıyla daha az sayıda veri sunuyor. Uzmanlara göre bu iki birey, yaşadıkları dönemin sosyal ve kültürel izlerini iskelet yapıları, lezyonlar ve mezar düzeni üzerinden bizlere aktarıyor.
Hazırlanan yüz rekonstrüksiyonları, önce Belçika’nın Leuven kentinde bir üniversite sergisiyle ziyaretçilerin beğenisine sunulacak. Ardından İstanbul’da düzenlenecek Sagalassos temalı bir sergiyle Türkiye'ye getirilecek olan eserler, son olarak Burdur Müzesi’nde kalıcı olarak sergilenecek. Bu tarihî projeyle hem Sagalassos’ta yaşamış sıradan insanların hikâyeleri yeniden canlandırılmış hem de Burdur’un kültürel mirası güçlendirilmiş olacak.
